Kategori: Bilim&Kurgu

Yeraltındaki İstanbul – II

Topkapı Sarayı 3’üncü avludaki sarnıç / Fotoğraf: Saygun Dura / İTÜ Arşivi
Topkapı Sarayı 3’üncü avludaki sarnıç / Fotoğraf: Saygun Dura / İTÜ Arşivi

ATLAS İSTANBUL (2015-16) – Zülfü Livaneli’nin 20 küsur yıl önce Anemas Zindanları’nda çektiği “Şahmaran” filminde, Rana Cabbar’ın hayat verdiği eski define avcısı Ali Dede, zindanın derinliklerinde kaybolan torunu Yusuf’u ararken, bir yandan da onunla beraber bu uğursuz yere giren çocukları kalaylar: “Nasıl girersiniz buraya! Bu mendebur zindanın bir ucu Topkapı’ya, öteki ucu Haliç’e gider. Kimleri yutmadı burası. Kilometrelerce dehlizle doludur bu zindan. Deli misiniz siz!”

O kadar akıllıysan, neden mutlu değilsin?

rajrTEMPO (Haziran 2016) – Soruyu biz değil, ‘süperstar profesör’ diye anılan Raj Raghunathan soruyor. Raghunathan, aynı ismi taşıyan kitabında, o gurur duyduğumuz zekâlarımız ve kariyer başarılarımızın, iş mutlu olmaya gelince nasıl da çuvallayabildiğini anlatıyor. Günümüzün mutsuzlar ordusunu, Raghunathan önderliğinde anlamaya çalışıyoruz. 

Tersliklerin gücü adına: Murphy Kanunu

tempo-murphyf
Edward A. Murphy

TEMPO (Nisan 2016) – “Murphy yine haklı çıktı…” Popüler kültürden hayatımıza sızan bir replik. Ne zaman bir şeyler ters gitse, çuvallamış kahramanımız içli içli böyle mırıldanır. Peki, kimdir bu Murphy? Bir kötümserlik tanrısı mıdır, yoksa hayatın sırrını çözmüş bir filozof mu? 

‘Star Wars’ nasıl bir külte dönüştü?

starwars_posterTEMPO (Aralık 2015) – Film şirketi 20th Century-Fox, hiçbir yıldız oyuncusu olmayan, seks sahneleri içermeyen bir filme milyon dolarlar yatırıyordu yatırmasına ama adını bile sevmemişti aslında. Kendisine inanmayan herkese inat, sinemanın en büyük destanına dönüşen ‘Star Wars’,  38 yıl sonra hayranlarını hâlâ bir çocuk gibi heyecanlandırabiliyor. Serinin, bu ay vizyona girecek yedinci bölümü öncesi, fenomenin kaynağına, 1970’lere dönme vakti.

50 yıl sonra neleri unutacağız?

2778496300000578-3038317-image-m-45_1429010444507
Dünyanın ilk hologramlı protesto gösterisi, Nisan 2015’te İspanya’daki kamu binaları önünde düzenlendi. İfade özgürlüğüyle ilgili eyleme, binlerce kişi videolarını göndererek katıldı. Hologram teknolojisi, gelecekte iş ve okula gitme rutinlerini ortadan kaldırır mı dersiniz?

TEMPO (Aralık 2015) – Dünya süratle değişiyor. Yarım asır sonra kimse organ bağışı çağrısı yapmayacak. Kıyafetlerle dolup taşan gardıroplarımıza veda edeceğiz. Dünya’yı ağır sanayiyle kirletemeyecek, fosil yakıt kullanamayacağız. Ve belki işe bile gitmeyeceğiz. Nasıl mı? Alanının uzmanları bizleri aydınlatıyor. 

Marlon Brando’nun cennet adası Tetiaroa

Swim the lagoon along South Point to Turtle Beach.
Bilgisayarlarımızın arka planlarını süsleyen o düşsel adalardan biriyle karşı karşıyayız. Ve bu tamamen gerçek!

TEMPO TRAVEL (Yaz 2015) – ‘Baba’ karakteriyle özdeşleşmiş efsanevi oyuncu Marlon Brando, gerçek hayatta sıkı bir çevreci ve doğa âşığıydı. Fransız Polinezyası’ndaki cennet adası Tetiaroa’ya öyle tutkundu ki, “Bu güzelliği tarif etmek kapasitemi aşıyor. Burası Güney Denizleri’nin ruhu” diyordu. Üzerine titrediği adasında, doğaya en ufak zarar vermeden lüks bir otel açabilmenin yollarını araştırıyordu. Ölümünden 10 yıl sonra hayali hemen hemen gerçek oldu. Çevreci mirasını şimdi eko resort The Brando devraldı.

Sahi ozon deliğine ne oldu?

OZONE_D2015-05-09_G^716X716.IOMI_PAURA_V8F_MGEOS5FP_LSH
Ozon tabakasında durum her gün değişiyor. Mor ve mavi renkli kısımlar, ozon gazının en az, sarı ve kırmızı renkli kısımlar ise ozon gazının en çok bulunduğu bölgeler. Fotoğraf: NASA

TEMPO (Mayıs 2015) – Felaket haberleri sıralamasındaki tahtını küresel ısınmaya kaptırdığından beri, ozon tabakasındaki deliği konuşmaz olduk. Keşfinin 30’uncu yıldönümünde ozon deliği ne durumda dersiniz?